Εξάπλωση χανταϊού σε κρουαζιερόπλοιο: Χαμηλός ο κίνδυνος πανδημίας
Η πρόσφατη έξαρση χανταϊού στο ολλανδικό κρουαζιερόπλοιο MV Hondius έχει προκαλέσει ανησυχία στις διεθνείς υγειονομικές αρχές, ωστόσο οι ειδικοί διαβεβαιώνουν ότι δεν υπάρχουν ενδείξεις για κίνδυνο ευρείας εξάπλωσης ή νέας πανδημίας. Ο ιός των Άνδεων, που ανήκει στην κατηγορία των χανταϊών, εντοπίζεται κυρίως στη Νότια Αμερική και είναι το μοναδικό στέλεχος που μπορεί σπάνια να μεταδοθεί από άνθρωπο σε άνθρωπο.
Στοιχεία για το περιστατικό
Στις 2 Μαΐου 2026, καταγράφηκε συρροή σοβαρής αναπνευστικής νόσου σε κρουαζιερόπλοιο με σημαία Ολλανδίας, το οποίο φιλοξενούσε επιβάτες και πλήρωμα από 23 χώρες. Μέχρι τις 7 Μαΐου, επτά άτομα παρουσίασαν συμπτώματα και αναφέρθηκαν τρεις θάνατοι. Ο Ευρωπαϊκός Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (ECDC) αξιολογεί τον κίνδυνο για τον γενικό πληθυσμό της ΕΕ/ΕΟΧ ως «πολύ χαμηλό».
Δηλώσεις ειδικών
Ο Γκίκας Μαγιορκίνης, επίκουρος καθηγητής Υγιεινής και Επιδημιολογίας του ΕΚΠΑ, τονίζει ότι παρά τη σοβαρότητα της κατάστασης, δεν υπάρχουν ενδείξεις για πανδημικό κίνδυνο. Ο ιός των Άνδεων απαιτεί στενή και παρατεταμένη επαφή για να μεταδοθεί, γεγονός που καθιστά δύσκολη τη μαζική εξάπλωσή του, σε αντίθεση με άλλους ιούς όπως η γρίπη ή ο κορονοϊός.
Πληροφορίες από τον ΠΟΥ και το ECDC
Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, μέχρι τις 7 Μαΐου είχαν καταγραφεί οκτώ περιστατικά που σχετίζονται με το MV Hondius, με πέντε από αυτά επιβεβαιωμένα ως χανταϊός. Ο ΠΟΥ επισημαίνει ότι, αν και το περιστατικό είναι σοβαρό, ο κίνδυνος για τη δημόσια υγεία παραμένει χαμηλός.
Μέτρα πρόληψης και διαχείρισης
Το ECDC έχει ενεργοποιήσει μηχανισμό απόκρισης και έχει στείλει ειδικούς στο κρουαζιερόπλοιο για την έρευνα και τον συντονισμό των μέτρων δημόσιας υγείας. Ήδη έχουν ληφθεί μέτρα για να περιοριστεί η πιθανότητα περαιτέρω μετάδοσης μεταξύ επιβατών και πληρώματος.
Τι είναι οι χανταϊοί;
Οι χανταϊοί είναι ιοί που υπάρχουν εδώ και χιλιάδες χρόνια, με κύριους ξενιστές τα τρωκτικά. Η μετάδοση στον άνθρωπο γίνεται κυρίως μέσω επαφής με ούρα, κόπρανα ή σάλιο μολυσμένων τρωκτικών. Στη Νότια Αμερική κυκλοφορούν στελέχη που προκαλούν σοβαρά καρδιοπνευμονικά σύνδρομα.
Συμπτώματα και θεραπεία
Τα συμπτώματα της λοίμωξης από χανταϊό εμφανίζονται συνήθως μία έως οκτώ εβδομάδες μετά την έκθεση, με μέσο χρόνο εμφάνισης περίπου δύο εβδομάδες. Στα περιστατικά του MV Hondius καταγράφηκαν πυρετός, γαστρεντερικά συμπτώματα και σε σοβαρές περιπτώσεις γρήγορη εξέλιξη σε πνευμονία.
- Πυρετός
- Έντονη κακουχία
- Γαστρεντερικά ενοχλήματα
- Αναπνευστική δυσκολία σε σοβαρές περιπτώσεις
- Νεφρική επιβάρυνση
Δεν υπάρχει ειδική θεραπεία ή διαθέσιμο εμβόλιο για τον χανταϊό. Η διαχείριση είναι υποστηρικτική και εξαρτάται από τη βαρύτητα της νόσου.
Προληπτικά μέτρα
Η πρόληψη επικεντρώνεται στην αποφυγή επαφής με τρωκτικά και με χώρους όπου μπορεί να υπάρχουν μολυσμένα περιττώματα ή ούρα. Βασικά μέτρα πρόληψης περιλαμβάνουν:
- Αποφυγή άμεσης επαφής με τρωκτικά
- Καθαριότητα σε χώρους όπου μπορεί να υπάρχουν ποντίκια
- Μυοκτονίες όπου χρειάζεται
- Χρήση γαντιών και μάσκας κατά τον καθαρισμό ύποπτων χώρων
- Αποφυγή ανακίνησης σκόνης σε σημεία με πιθανά περιττώματα τρωκτικών
Συμπέρασμα
Αν και η έξαρση στο MV Hondius είναι σοβαρή και απαιτεί προσοχή, οι ειδικοί υπογραμμίζουν ότι δεν υπάρχει κίνδυνος για πανδημία. Η κατάσταση χρήζει παρακολούθησης αλλά δεν απαιτεί πανικό. Η σωστή διαχείριση και η επαγρύπνηση από τις υγειονομικές αρχές είναι κρίσιμη για την πρόληψη περαιτέρω εξάπλωσης.
